magnetometer

Sinds 2003 registreert de sterrenwacht veranderingen in het aardmagnetisch veld. Eerst met een mechanische magnetometer maar sinds december 2003 ook met een elektronische magnetometer.

de elektronische magnetometer

De elektronische magnetometer (Simple Aurora Monitor: SAM) is ontwikkeld door een groep radioamateurs. Ze gebruiken SAM als een monitor om voor goede zend-ontvangstcondities. Enkele meetstations, zoals de Tiendesprong, gebruiken dit instrument om een beeld te krijgen van de toestand van het aardmagnetisch veld. Sterke veranderingen in het aardmagnetisch veld kunnen leiden tot Noorderlicht (uiteraard ook Zuiderlicht of Poollicht (Aurora)).

De elektronische magnetometer bestaat uit een aantal onderdelen: de data-acquisitie en interface-elektronica, twee sensoren en een computer.
De sensoren (FKM) geven een elektrisch signaal af dat verandert met de verandering van het magnetisch veld. Dit signaal wordt in een digitaal signaal omgezet en aan een computer toegevoerd. Het bijbehorende programma (SAM_VIEW_ENG) slaat de meetgegevens op en toont de metingen in een diagram (magnetogram of scaled vector graphics).
Deze diagrammen worden naar het internet geŁpload en iedere twee minuten ververst. Deze diagrammen worden ook weergegeven op de sites SAM en polarlichtinfo.

In mijn diagrammen zijn twee lijnen zichtbaar. The rode lijn toont de verandering in de sterkte van het aardmagnetisch veld in de oost-west-richting: By. Dit signaal is gevoelig voor kleine verandering in het magnetisch veld maar dat houdt niet in dat er dan ook poollicht zichtbaar is. De groene lijn, Bz, geeft de verticale component van het magneetveld weer. Bij sterke veranderingen in dit signaal is de kans op poollicht groot.

Opmerkingen:

de mechanische magnetometer

De mechanische magnetometer wordt gebruikt om de noord-zuid-richting, Bx te meten.
De magnetometer bestaat uit een lange naald die aan een torsievrij draadje (tandzijde) opgehangen is. Aan het uiteinde van de naald bevindt zich een kleine magneet. Deze zorgt ervoor dat de naald de richting van het magnetisch veld aan gaat wijzen. Aan de andere kant van de naald zit een plaatje dat zich in de lichtweg bevindt van een lampje en een fotoweerstand. Het elektrische signaal van de fotoweerstand wordt via een 12 bit AD-omzetter (Kittsrus 118, gebaseerd op de 186 chip) en het programma Skypipe verwerkt tot een diagram op een computer en webpublicatie.
Aan de lange naald zit nog een plaatje dat in rijwielolie hangt als demping.